Szukaj

Produkty

Kategorie

Kolekcje

Producenci

Brak wyników

Czy naszego konia bolą zęby?

Mateusz, 24 luty 2021
Czy naszego konia bolą zęby?

Koń nie chce jeść? Nie akceptuje wędzidła? Możliwe, że ma problem z bolącymi zębami. W jaki sposób rozpoznać ból zębów u koni? Jednym z rozwiązań, poza oczywistym wezwaniem weterynarza, jest wykorzystanie skali HGS – Horse Grimace Scale, która pozwala określić samopoczucie zwierzęcia na podstawie wyrazu jego pyska.

Kontrola końskiego uzębienia to jedna z podstawowych czynności, o które powinien dbać właściciel. Dlaczego? Ponieważ końskie zęby cały czas rosną, średnio 4 mm rocznie. I chociaż ścierają się podczas codziennych aktywności, to podawanie koniom miękkiego pokarmu może doprowadzić do sytuacji w której ścieranie to będzie nierównomierne i prowadziło do problemów z uzębieniem.

Choroby zębów u koni

Do najczęściej występujących chorób i nieprawidłowości w uzębieniu koni zalicza się m.in.:

  • próchnicę – która występuje u koni, podobnie jak u ludzi. Można ją podzielić na cztery stadia, w zależności od stopnia zaawansowania;
  • ostre krawędzie zębów – które powstają wskutek nierównomiernego ścierania zębów i powodują ból oraz kaleczą wnętrze jamy ustnej;
  • wilcze zęby – które są pozostałością po przodkach i mogą być powodem dla którego koń niechętnie przyjmuje wędzidło;
  • nieprawidłowy zgryz – np. schodkowy lub falisty. Pierwszy z nich charakteryzuje się wyrastaniem pojedynczych zębów policzkowych poza linię zgryzu. W drugim natomiast zęby policzkowe układają się w nierówną linię zgryzu.

Ból zębów u koni – jak go poznać?

Ból zębów u konia można poznać np. po tym, że koń nie zjada całego posiłku, chudnie albo nie chce przyjmować wędzidła. Rozpoznaje się go także… po wyrazie pyska. Jak wynika z badań naukowych, można do tego wykorzystać HGS – Horse Grimace Scale.

Horse Grimace Scale – na czym polega?

Skala HGS pozwala określić samopoczucie konia, za pomocą oceny szczęściu cech wyrazu końskiego pyska, to znaczy:

  • położenia uszu;
  • wyglądu nozdrzy;
  • wygląd oczu konia (a także obszaru nad i pod okiem);
  • ułożenia warg;
  • ułożenia podbródka;
  • napięcia szczęki/żuchwy.

Według tej skali stwierdzono np., że pysk konia, który odczuwa ból wygląda następująco: położone płasko lub asymetrycznie uszy, napięte spojrzenie, rozszerzone nozdrza, napięcie w podbródku i wargach oraz innych mięśniach twarzy. Przy pomocy HGS badacze określali np. ból związany z kastracją czy ostrą kolką.

HGS a ból zębów

W badaniu dotyczącym problemów stomatologicznych, naukowcy zastosowali HGS, aby sprawdzić w jaki sposób zaburzenia w uzębieniu wpływają na samopoczucie wierzchowców. Tego typu rozwiązania – określanie nastroju zwierzęcia na podstawie wyrazu pyska – wykorzystywano już u wielu gatunków zwierząt.

Celem badania była analiza zmian w wyrazie pyska konia przed i po leczeniu stomatologicznym. Oprócz tego sprawdzono czy wyniki będą spójne, gdy konie są obserwowane na żywo i gdy są oceniane na podstawie zdjęć. Zbadano także, czy spójność wyników zostanie zachowana, gdy oceniane są przez wyszkolonych obserwatorów HGS w porównaniu do tych, którzy robią to subiektywnie, na podstawie własnego doświadczenia.

Przebieg badania był następujący: 33 konie w wieku od 2,5 do 14 lat (20 samic i 13 samców) nie miały leczonych zębów co najmniej przez sześć miesięcy. Zwierzęta oceniono na żywo przy wykorzystaniu skali HGS przed i 15 dni po badaniu. Wykonano także zdjęcia w obu punktach czasowych, aby mogli je zanalizować doświadczeni w HGS weterynarze oraz weterynarze, którzy oceniali je na podstawie własnego doświadczenia.

Wyniki badań

Wszystkie przebadane konie miały co najmniej jeden problem z uzębieniem, a często było ich więcej. Jak wynika z badania, zmiany w punktacji HGS (zmiany samopoczucia) zidentyfikowali zarówno Ci badacze, którzy analizy dokonali na żywo, jak i Ci, którzy dokonali jej na podstawie zdjęć. Po leczeniu nastąpiły też zmiany w punktacji HGS u koni, które wcześniej nie wykazywały oczywistych, klinicznych objawów bólu.

Połowie oceniających na podstawie oceny subiektywnej udało się identyfikować mniejszy ból po leczeniu. Zastosowanie HGS miało więc wysoki stopień wiarygodności i spójności u wyszkolonych obserwatorów.

Wspominane badanie wykazało, że HGS jest wiarygodny i skuteczny w ocenie bólu związanego z chorobami zębów.


1  Gleerup, K.B., Forkman, B., Lindegaard, C. and Anderson, P.H. (2015). An equine pain face. Vet. Anaesth. Analg., 42, 103-114

2 Dalla Costa, E., Minero, M., Lebelt, D., Stucke, D., Canali, E., and Leach, M.C. (2014). Development of the Horse Grimace Scale (HGS) as a pain assessment tool in horses undergoing routine castration. PLoS One, 9, 1-10.

3  VanDierendonck, M.C. and van Loon, J.P.A.M. (2016). Monitoring acute equine visceral pain with the Equine Utrecht University Scale for Composite Pain Assessment (EQUUS-COMPASS) and the Equine Utrecht University Scale for Facial Assessment of Pain (EQUUS-FAP): a validation study. Vet. J., 216, 175-177.

4. Coneglian, M.M., Borges, T.D., Weber, S.H., Bertagnon, H.G. and Michelotto, P.V. (2020). Use of the horse grimace scale to identify and quantify pain due to dental disorders in horses. Applied Animal Behaviour Science, 225, 104970.

Poznaj nasze specjalistyczne produkty dla koni! 

Witaminy dla koni sportowych s
Zbilansowany zestaw witamin, mikrominerałów i makrominerałów niezbędnych dla koni sportowych
witaminy dla starszych koni
Zbilansowany zestaw witamin, mikrominerałów i makrominerałów niezbędnych dla koni starszych







Koszyk

Twój koszyk jest pusty

Wybierz pierwszy produkt

Cena zestawu: %bundleSum%
Anuluj